ლაშა ნუცუბიძე: სურსათის ეროვნული სააგენტო იცავს ქართულ მოსავალს

ზაფხულის მზიან დღეებში, როცა სიმინდის ყანები მწვანედ იშლება და ფერმერები მოსავლის იმედით უყურებენ თავიანთ ნაკვეთებს, უხილავი მტერი კვლავ აქტიურდება. აზიური ფაროსანა და ამერიკული თეთრი პეპელა ორი მავნებელი, რომლებმაც ბოლო წლებში არაერთხელ შეუშალა ხელი ქართველი ფერმერების შრომას. სწორედ ამ გამოწვევებზე გვესაუბრება სურსათის ეროვნული სააგენტოს მცენარეთა დაცვის დეპარტამენტის უფროსის მოადგილე ლაშა ნუცუბიძე. მისი თქმით, ბრძოლა მხოლოდ ქიმიური შეწამვლით არ მთავრდება, წარმატების გასაღები პრევენცია, მუდმივი მონიტორინგი და მოსახლეობის აქტიური ჩართულობაა.

ბატონო ლაშა, ზაფხულის სეზონზე განსაკუთრებით აქტიურდება როგორც აზიური ფაროსანა, ისე ამერიკული თეთრი პეპელა. რამდენად აქტუალურია დღეს ამ მავნებლებთან ბრძოლა?

-აზიური ფაროსანა და ამერიკული თეთრი პეპელა სოფლის მეურნეობისთვის კვლავ ერთ-ერთ ყველაზე სერიოზულ გამოწვევად რჩება. ეს მავნებლები არა მხოლოდ აზიანებენ სასოფლო-სამეურნეო კულტურებს, არამედ პირდაპირ ამცირებენ მოსავლიანობას და მნიშვნელოვან ეკონომიკურ ზარალს აყენებენ ფერმერებს. სწორედ ამიტომ სურსათის ეროვნული სააგენტო ყოველწლიურად, სეზონის დაწყებამდევე, დეტალურად გეგმავს ღონისძიებებს. ჩვენი მიზანი არ არის მხოლოდ უკვე არსებული კერების ლიკვიდაცია, ჩვენ ვცდილობთ მაქსიმალურად შევზღუდოთ მათი გავრცელება და თავიდან ავიცილოთ მასობრივი აფეთქება.

აღნიშნავთ, რომ პრევენცია ყველაზე ეფექტური გზაა. რას გულისხმობს ეს პრაქტიკაში?

-როდესაც მავნებელი უკვე მასობრივად არის გავრცელებული, მასთან ბრძოლა გაცილებით რთული, ძვირი და რესურსტევადი ხდება. ამიტომ ჩვენი სტრატეგია ეფუძნება სამ მთავარ პრინციპს: ადრეულ გამოვლენას, მუდმივ მონიტორინგსა და დროულ რეაგირებას. სპეციალისტები სისტემატურად ამოწმებენ ტერიტორიებს, აკვირდებიან მავნებლების გავრცელების დინამიკას და იყენებენ მონიტორინგის თანამედროვე მეთოდებს. სწორედ ამ მონაცემებზე დაყრდნობით იგეგმება შესაბამისი ღონისძიებები. ასეთი პროაქტიული მიდგომა იძლევა საუკეთესო შედეგს და საშუალებას გვაძლევს, მინიმუმამდე დავიყვანოთ ზიანი.

რა სამუშაოებს ატარებს სურსათის ეროვნული სააგენტო სეზონის განმავლობაში?

-სამუშაოები მრავალმხრივია და კოორდინირებული. ვახორციელებთ მუდმივ მონიტორინგს, კერების გამოვლენას, სპეციალური ტექნიკით ქიმიურ ღონისძიებებს, მოსახლეობის ინფორმირებასა და ფერმერებთან აქტიურ თანამშრომლობას. ადგილობრივ თვითმმართველობებთან მჭიდრო კავშირის წყალობით თითოეული ღონისძიება ეფუძნება სპეციალისტების შეფასებას და ტარდება მცენარეთა დაცვის საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისად. ჩვენი მიზანია დროულად ვიმოქმედოთ იქ, სადაც არსებობს მავნებლების გავრცელების რეალური საფრთხე, სანამ პრობლემა მასშტაბური გახდება.

ამ დღეებში სიმინდის სავარგულებიც შეიწამლა. რატომ შეირჩა სწორედ ეს კულტურა?

-სიმინდი ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი სასოფლო-სამეურნეო კულტურაა საქართველოში. გარკვეულ პირობებში ის განსაკუთრებით მოწყვლადია მავნებლების მიმართ. მონიტორინგის შედეგებზე დაყრდნობით, რისკის შემცველ ტერიტორიებზე განხორციელდა პრევენციული შეწამვლის ღონისძიებები. ასეთი სამუშაოების მთავარი მიზანია მავნებლების რაოდენობის შემცირება, მათი შემდგომი გავრცელების შეზღუდვა და, რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია  მოსავლის დაცვა. დროული შეწამვლა ნიშნავს იმას, რომ ფერმერმა არ დაკარგოს ის, რაზეც მთელი სეზონი იშრომა.

რამდენად მნიშვნელოვანია მოსახლეობის ჩართულობა ამ პროცესში?

-მოსახლეობის მხარდაჭერა გადამწყვეტია. სახელმწიფო პროგრამა ბევრად უფრო ეფექტიანია მაშინ, როცა მოქალაქეები დროულად გვაწვდიან ინფორმაციას მავნებლების გავრცელების შესახებ. თითოეული შეტყობინება საშუალებას გვაძლევს, სწრაფად შევაფასოთ მდგომარეობა და საჭიროების შემთხვევაში ოპერატიულად ჩავატაროთ შესაბამისი ღონისძიებები. ჩვენ არ ვმუშაობთ იზოლირებულად, წარმატება საერთო ძალისხმევის შედეგია.

რას ურჩევდით ფერმერებსა და მოსახლეობას?

-მნიშვნელოვანია, რეგულარულად დაათვალიერონ სასოფლო-სამეურნეო ნაკვეთები, ბაღები და ტყისპირა ზონები. მავნებლების აღმოჩენის შემთხვევაში არ დაელოდონ მათი გავრცელების ზრდას და დაუყოვნებლივ აცნობონ სურსათის ეროვნულ სააგენტოს. ასევე მნიშვნელოვანია სპეციალისტების რეკომენდაციების გათვალისწინება და მცენარეთა დაცვის ღონისძიებების სწორად დაგეგმვა. ერთი დროული ზარი ხშირად უფრო ეფექტურია, ვიდრე მოგვიანებით მასშტაბური ჩარევა.

რამდენად შეიძლება ითქვას, რომ სახელმწიფოს მიერ განხორციელებული პროგრამა შედეგიანია?

-ბოლო წლებში სახელმწიფოს მიერ განხორციელებულმა კომპლექსურმა ღონისძიებებმა მნიშვნელოვანი შედეგი მოიტანა. სურსათის ეროვნული სააგენტოს მიერ დაგეგმილი და განხორციელებული სამუშაოების წყალობით არაერთ რეგიონში მავნებლების რაოდენობა მნიშვნელოვნად შემცირდა. ამან ხელი შეუწყო სასოფლო-სამეურნეო კულტურების დაცვასა და მოსავლიანობის შენარჩუნებას. თუმცა ეს პროცესი მუდმივ ყურადღებას მოითხოვს და ბრძოლა მომავალშიც გაგრძელდება. ჩვენ არ ვისვენებთ,  რადგან მავნებლებიც არ ისვენებენ.

  მინდა კიდევ ერთხელ მოვუწოდო მოსახლეობას და ფერმერებს: იყავით ყურადღებით და აქტიურად ითანამშრომლეთ სურსათის ეროვნულ სააგენტოსთან. აზიური ფაროსანას ან ამერიკული თეთრი პეპელას კერების აღმოჩენის შემთხვევაში დაუყოვნებლივ დარეკეთ აზიური ფაროსანას წინააღმდეგ ბრძოლის მართვის ცენტრის ცხელ ხაზზე  1501.

 თითოეული დროული შეტყობინება გვეხმარება, სწრაფად ვიმოქმედოთ და დავიცვათ როგორც კონკრეტული ნაკვეთი, ისე მთელი რეგიონის მოსავალი. ერთად შეგვიძლია შევინარჩუნოთ ის, რასაც ქართველი ფერმერი ამდენი შრომით ზრდის.- აცხადებს ლაშა ნუცუბიძე.

თბილისი24