დავით ქავთარაძე: აჭარაში სურსათის ეროვნული სააგენტო ამერიკულ პეპელას ებრძვის!
მოქალაქეთა მიმართვის საფუძველზე სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ აჭარაში ამერიკული თეთრი პეპლის წინააღმდეგ ბრძოლა ინფორმაციის შემოსვლისთანავე დაიწყო.

სურსათის ეროვნული სააგენტო, ადგილობრივ თვითმმართველობებთან და შესაბამის რეგიონულ უწყებებთან თანამშრომლობით, მავნებლის გამოვლენილ კერებში მონიტორინგსა და მცენარეული საფარის დამუშავებას ახორციელებს. სპეციალისტების განმარტებით, ამერიკული თეთრი პეპელა განსაკუთრებით აზიანებს ხეხილს, თუთას და დეკორატიულ მცენარეებს. მავნებლის გავრცელების შესაკავებლად მნიშვნელოვანია როგორც სახელმწიფო უწყებების მიერ განხორციელებული ღონისძიებები, ისე მოქალაქეების დროული რეაგირება საკუთარ საკარმიდამო ნაკვეთებში.

სურსათის ეროვნული სააგენტოს ფიტოსანიტარიული კონტროლის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი დავით ქავთარაძე ბათუმში ჩატარებულ ღონისძიებებზე, ქვეყნის მასშტაბით განხორციელებულ სამუშაოებსა და იმაზე საუბრობს, რა უნდა გააკეთოს თითოეულმა მოქალაქემ საკუთარ ეზოში. ბატონო დავით, სააგენტომ ბათუმში ამერიკული თეთრი პეპლის საწინააღმდეგო წამლობა ჩაატარა.
რა მასშტაბის სამუშაო შესრულდა და რომელ ქუჩებზე?
ბათუმში ამერიკული თეთრი პეპლის წინააღმდეგ შესაბამისი ღონისძიებები სპეციალიზებული ტექნიკის გამოყენებით ჩავატარეთ. ხე-მცენარეები დამუშავდა გორგილაძის, ზუბალაშვილის, ჯავახიშვილის, ფიროსმანისა და ინასარიძის ქუჩებზე. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რომ ქალაქის პირობებში მსგავსი სამუშაოების ჩატარებისას მაქსიმალურად იყოს გათვალისწინებული როგორც მოსახლეობის, ისე გარემოს უსაფრთხოება.
სწორედ ამიტომ გამოყენებული იქნა ბიოლოგიური ინსექტიციდი და ყველა პროცედურა უსაფრთხოების წესების სრული დაცვით განხორციელდა. ამასთან, ბათუმში მიმდინარე ღონისძიებები ერთჯერადი ხასიათის არ არის. მონიტორინგი გაგრძელდება და იმ ადგილებში, სადაც მავნებლის ახალი კერა გამოვლინდება, შესაბამისი ღონისძიებები დამატებით ჩატარდება.
რა პრეპარატი გამოიყენეთ და რატომ გაკეთდა არჩევანი სწორედ მასზე?

გამოყენებულია ბიოლოგიური ინსექტიციდი, რომლის მოქმედი ნივთიერებაა Bacillus thuringiensis. ეს არის მიზნობრივი ბიოლოგიური საშუალება, რომელიც მავნებლის მატლების წინააღმდეგ მოქმედებს. ქალაქის პირობებში, სადაც მოსახლეობა, შინაური ცხოველები, ტრანსპორტი და მწვანე საფარი ერთმანეთთან ახლოსაა, მნიშვნელოვანია ისეთი მიდგომის გამოყენება, რომელიც ეფექტიანობასთან ერთად უსაფრთხოების მოთხოვნებსაც მაქსიმალურად ითვალისწინებს.

რამდენად სერიოზულია დღეს ამერიკული თეთრი პეპლის პრობლემა საქართველოში?
მავნებელი ფიქსირდება როგორც დასავლეთ, ისე აღმოსავლეთ საქართველოში. ამერიკული თეთრი პეპელა პოლიფაგი მავნებელია, რაც იმას ნიშნავს, რომ მას შეუძლია მცენარეთა მრავალი სახეობის დაზიანება. მათ შორის არის ხეხილი, თუთა და სხვადასხვა დეკორატიული ხე-მცენარე. როგორც წესი, მავნებელი წელიწადში ორ თაობას იძლევა, ამიტომ მის წინააღმდეგ ბრძოლა მხოლოდ ერთი ღონისძიებით ვერ დასრულდება. აუცილებელია მუდმივი მონიტორინგი, კერების დროული გამოვლენა და შესაბამისი ღონისძიებების განხორციელება. ამ მიმართულებით სახელმწიფო პროგრამის ფარგლებში კომპლექსურ სამუშაოებს ვატარებთ. რა შედეგი გვაქვს ამ ეტაპზე? შედეგი ნამდვილად მნიშვნელოვანია. სააგენტოს მიერ განხორციელებული მასშტაბური ღონისძიებების შედეგად ამერიკული თეთრი პეპლის პოპულაციის გავრცელების არეალი მინიმუმამდეა შემცირებული. დღეს მავნებელი ძირითადად მოსახლეობის საკარმიდამო ნაკვეთებში, ცალკეულ ხეებზე გვხვდება და აღარ გვაქვს ის მასშტაბური გავრცელება, რომელიც გარკვეულ პერიოდებში იყო. თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ პრობლემა საბოლოოდ აღმოფხვრილია. პირიქით, სწორედ ამ ეტაპზეა საჭირო განსაკუთრებული ყურადღება, რათა ცალკეული კერები კვლავ ფართო გავრცელების წყაროდ არ იქცეს.
რა მოცულობის სამუშაო შესრულდა მიმდინარე წელს მთელი ქვეყნის მასშტაბით?
მიმდინარე წელს მთელი ქვეყნის მასშტაბით დამუშავებულია 3900 ჰექტარზე მეტი ფართობი. სამუშაოები ეფუძნება მონიტორინგის შედეგებს. პირველ ეტაპზე ვადგენთ მავნებლის გავრცელების კერას, შემდეგ ვაფასებთ მდგომარეობას და ამის საფუძველზე ვგეგმავთ შესაბამის დამუშავებას. იგივე პრინციპით გავაგრძელებთ მუშაობას ბათუმსა და აჭარის სხვა ტერიტორიებზე, ასევე ქვეყნის სხვა რეგიონებში.

რა როლი აქვს ამ პროცესში ადგილობრივ ხელისუფლებას?
ადგილობრივი თვითმმართველობების ჩართულობა ძალიან მნიშვნელოვანია. როდესაც საქმე ეხება ქალაქის გამწვანებას, ქუჩების ხე-მცენარეებსა და მოსახლეობის საკარმიდამო ნაკვეთებს, აუცილებელია კოორდინირებული მუშაობა. სურსათის ეროვნული სააგენტო აქტიურად თანამშრომლობს ადგილობრივ თვითმმართველობებთან და რეგიონულ უწყებებთან. სწორედ ასეთი თანამშრომლობა გვაძლევს შესაძლებლობას, გამოვლენილ კერებზე სწრაფად მოვახდინოთ რეაგირება და ღონისძიებები მიზანმიმართულად ჩავატაროთ.
რას ურჩევთ მოქალაქეებს? რა შეუძლიათ თავად გააკეთონ?
ამ ეტაპზე მოსახლეობის ჩართულობა განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს. მოქალაქეებს მოვუწოდებთ, საკუთარ ტერიტორიებზე რეგულარულად დაათვალიერონ ხე-მცენარეები. თუ დაინახავენ ამერიკული თეთრი პეპლისთვის დამახასიათებელ ბუდეებს, დროულად უნდა მიიღონ ზომები. მექანიკური ბრძოლის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი მეთოდია მავნებლით დაზიანებული ტოტების მოჭრა აგროტექნიკური წესების დაცვით. შემდეგ კი მოჭრილი მასა დაუყოვნებლივ უნდა განადგურდეს, მათ შორის დაწვით, შესაბამისი უსაფრთხოების წესების დაცვით. ეს ერთი შეხედვით მარტივი ღონისძიებაა, მაგრამ ძალიან ეფექტიანია. თუ დაზიანებული ტოტები ადგილზე დარჩება, მავნებელი შესაძლოა სხვა ხეებზე გავრცელდეს და ახალი კერები წარმოიქმნას. როგორ უნდა ამოიცნოს მოქალაქემ ამერიკული თეთრი პეპლის გავრცელება? დამახასიათებელი ნიშანია აბლაბუდის მსგავსი ბუდეები ტოტებსა და ფოთლებზე. მავნებლის მატლები, როგორც წესი, ჯგუფურად არიან და აქტიურად იკვებებიან ფოთლებით. თუ მოქალაქემ მსგავსი ბუდე შენიშნა, არ უნდა დაელოდოს, რომ პრობლემა თავისით გაქრება. მნიშვნელოვანია დროული რეაგირება, დაზიანებული ტოტის მოჭრა და მოჭრილი მასალის შესაბამისი წესით განადგურება. რაც უფრო ადრე მოხდება კერის ლოკალიზება, მით უფრო მარტივი იქნება მისი კონტროლი.
რა იქნება სააგენტოს შემდეგი ნაბიჯი?

მონიტორინგი გრძელდება. სამუშაოებს მონიტორინგის შედეგების გათვალისწინებით გავაგრძელებთ. სადაც ახალი კერა გამოვლინდება, იქ დროულად ჩავატარებთ შესაბამის დამუშავებას. ამასთან, გაგრძელდება თანამშრომლობა ადგილობრივ თვითმმართველობებთან და რეგიონულ უწყებებთან. ჩვენი მიზანია, არ დავუშვათ მავნებლის ფართო გავრცელება და მიღწეული შედეგი შევინარჩუნოთ. და ბოლოს,
რა არის თქვენი მთავარი გზავნილი მოსახლეობისთვის?
სახელმწიფომ ამ მიმართულებით მნიშვნელოვანი და მასშტაბური სამუშაო შეასრულა. შედეგად ამერიკული თეთრი პეპლის გავრცელების არეალი მნიშვნელოვნად შემცირდა. ახლა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მოსახლეობის ყოველდღიური ყურადღება და ჩართულობა. თუ საკუთარ ეზოში ან ქუჩის ხეზე დაინახავთ მავნებლისთვის დამახასიათებელ აბლაბუდის მსგავს ბუდეს, ნუ დაელოდებით მის გავრცელებას. დროულად მოახდინეთ რეაგირება, დაზიანებული ტოტი მოაჭერით და მოჭრილი მასალა უსაფრთხოების წესების დაცვით გაანადგურეთ. ერთი ადამიანის მიერ გადადგმული ეს მარტივი ნაბიჯი შესაძლოა ახალი კერის გაჩენას აღკვეთდეს. სახელმწიფო უწყებების, ადგილობრივი ხელისუფლებისა და მოსახლეობის ერთობლივი მოქმედება არის მთავარი პირობა, რომ ამერიკული თეთრი პეპლის გავრცელება მინიმალურ დონეზე შევინარჩუნოთ.
